Redukcja zatrudnienia w administracji odwołana - TK uznał przepisy za niekonstytucyjne
Na wniosek Prezydenta RP Trybunał Konstytucyjny przyglądał się ustawie o racjonalizacji zatrudnienia w państwowych jednostkach budżetowych i niektórych innych jednostkach sektora finansów publicznych w latach 2011- 2013. W dniu 14 czerwca 2011 r. trybunał ogłosił wyrok w sprawie zgodności tej ustawy z konstytucją, stwierdzając, że część przepisów ustawy jest niekonstytucyjna.
Prezydenckie zarzuty wobec ustawy
Ustawa o racjonalizacji zatrudnienia w państwowych jednostkach budżetowych i niektórych innych jednostkach sektora finansów publicznych w latach 2011-2013 została uchwalona przez Sejm 16 grudnia 2010 r. Przed podpisaniem ustawy prezydent postanowił uzyskać opinię TK na temat zgodności nowych przepisów z konstytucją.
Prezydent kwestionował zgodność z konstytucją przepisów dotyczących:- wypowiadania stosunków pracy pracownikom zatrudnionym na podstawie mianowania - zdaniem prezydenta zapis ten „budzi poważne wątpliwości, co do zgodności takiego rozwiązania z zasadą pewności prawa poprzez incydentalne i okresowe uchylenie szczególnej ochrony stosunku pracy pracowników zatrudnionych na podstawie mianowania (…)” i może naruszać zasadę ochrony praw nabytych;
- możliwości redukcji zatrudnienia w służbie cywilnej, co - jak argumentował prezydent w swoim wniosku do TK - może naruszać zasadę wykonywania zadań państwa przez bezstronną i politycznie neutralną służbę cywilną;
- zakresu i charakteru regulacji powierzonych do uregulowania w drodze rozporządzeń wydanych przez Prezesa Rady Ministrów, który w myśl zapisów ustawy miałby określić jednostki uprawnione do ograniczenia racjonalizacji zatrudnienia, a także jednostki zwolnione z utrzymania zatrudnienia na zmniejszonym poziomie.
Sędziowie TK w części podzielili zdanie prezydenta
Trybunał Konstytucyjny rozpatrywał wniosek prezydenta w pełnym składzie na posiedzeniach 10 i 11 maja oraz 14 czerwca 2011 r. i w konsekwencji - w punkcie dotyczącym zwalniania pracowników mianowanych korpusu służby cywilnej - podzielił zdanie prezydenta przedstawione we wniosku. W pozostałym zakresie TK umorzył postępowanie.
Zdaniem TK: Ostrożnie ze zwalnianiem mianowanych pracowników służby cywilnej
Artykuł 2 w związku z art. 7 pkt 1 ustawy z 16 grudnia 2010 r. o racjonalizacji zatrudnienia w państwowych jednostkach budżetowych i niektórych innych jednostkach sektora finansów publicznych w latach 2011-2013 w zakresie, w jakim dotyczą urzędników służby cywilnej, są niezgodne z art. 2 i art. 153 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.
Wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 14 czerwca 2011 r., Kp 1/11
W uzasadnieniu swojego wyroku trybunał podkreślił, że „wszelkie modyfikacje odnoszące się do statusu oraz zasad funkcjonowania służby cywilnej należy oceniać każdorazowo pod kątem możliwości realizacji zadań administracji w sposób determinowany konstytucyjnie”.
Ponadto sędziowie TK skrytykowali ustawę za to, że jej przepisy w żaden sposób nie gwarantują osiągnięcia deklarowanych w niej celów, ponieważ nie przewidują rozwiązań, które mogłyby zapobiec wzrostowi zatrudnienia w administracji.
Ustawa o cięciach w administracji nie może wejść w życie
Trybunał Konstytucyjny stwierdził, że przepisy uznane za niekonstytucyjne są nierozerwalnie związane z całą ustawą. Uznał także, że obecnie przeprowadzenie racjonalizacji zatrudnienia w administracji nie jest możliwe bez ingerencji ustawodawcy (ze względu na upływ terminów, w ramach których miało dojść do wykonania niektórych obowiązków przewidzianych w zakwestionowanej ustawie; normy ustawowe określające te obowiązki stały się niewykonalne).