Nowe wskaźniki płacowe na 2012 r.
Osoby naliczające płace muszą pamiętać o zmianie wielu wskaźników płacowych z początkiem nowego roku. Od 1 stycznia 2012 r. wzrosła wysokość płacy minimalnej, a wraz z nią także uzależnione od niej wskaźniki.
Wyższe minimalne wynagrodzenie za pracę
O wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę w 2012 r. przesądził w swoim rozporządzeniu Prezes Rady Ministrów - wynosi ono 1.500 zł brutto przy zatrudnieniu w pełnym wymiarze czasu pracy (cały etat).
Oznacza to, że pracownik zatrudniony w pełnym wymiarze czasu pracy nie może otrzymać za swoją pracę wynagrodzenia w kwocie niższej niż 1.500 zł (pracownik zatrudniony na 1/2 etatu - 750 zł, a pracownik zatrudniony na 1/3 etatu - 500 zł). Jednak w pierwszym roku pracy minimalna stawka wynagrodzenia obowiązuje w wysokości 80% płacy minimalnej, czyli 1.200 zł.
Uwaga! Do celów ustalenia, czy wynagrodzenie pracownika daje co najmniej minimalne wynagrodzenie sumuje się przysługujące pracownikowi składniki wynagrodzenia i inne świadczenia wynikające ze stosunku pracy, zaliczone według zasad statystyki zatrudnienia i wynagrodzeń określonych przez Główny Urząd Statystyczny do wynagrodzeń osobowych. Nie uwzględnia się:
- nagrody jubileuszowej,
- odprawy pieniężnej przysługującej pracownikowi w związku z przejściem na emeryturę lub rentę z tytułu niezdolności do pracy,
- wynagrodzenia za pracę w godzinach nadliczbowych.
W górę idą także inne wskaźniki płacowe
Od wysokości minimalnego wynagrodzenia uzależnione są również inne wskaźniki płacowe. Zatem wraz ze wzrostem płacy minimalnej, w 2012 r. wzrosną także:
a) dodatek za pracę w porze nocnej - który przysługuje za każdą godzinę pracy w porze nocnej w wysokości 20% wynagrodzenia godzinowego wynikającego z minimalnego wynagrodzenia za pracę. Przykładowo w styczniu 2012 r. dodatek za 1 godzinę pracy w porze nocnej wynosić będzie 1,79 zł = 20% x (1.500 zł : 168 godzin do przepracowania w styczniu 2012 r.);
b) minimalna podstawa wymiaru wynagrodzenia chorobowego i zasiłków - która nie może być niższa niż minimalne wynagrodzenie za pracę pomniejszone o składki na ubezpieczenia społeczne finansowane ze środków pracownika. Tym samym w 2012 r. minimalna podstawa wymiaru wynagrodzenia chorobowego i zasiłków nie może być niższa niż:
- 1.500 zł -13,71% = 1.294,35 zł,
- 80% x (1.500 zł - 13,71%) = 1.035,48 zł - w pierwszym roku pracy;
c) maksymalna wysokość odprawy pieniężnej z tytułu rozwiązania stosunku pracy z przyczyn niedotyczących pracownika - która nie może przekraczać kwoty 15-krotnego minimalnego wynagrodzenia za pracę, obowiązującego w dniu rozwiązania stosunku pracy. Jeśli zatem stosunek pracy pracownika w 2012 r. zostanie rozwiązany z przyczyn go niedotyczących, otrzyma on odprawę pieniężną w wysokości uzależnionej od zakładowego stażu pracy, jednak nie wyższej niż 22.500 zł (1.500 zł x 15);
d) wysokość kwot wolnych od potrąceń - w 2012 r. dla pracownika zatrudnionego w pełnym wymiarze czasu pracy, któremu przysługują podstawowe koszty uzyskania przychodów oraz któremu pracodawca obniża miesięczną zaliczkę na podatek o 1/12 kwoty zmniejszającej kwoty wolne (czyli minimalne wynagrodzenie, jakie musi pozostać pracownikowi po dokonaniu potrąceń) wynoszą:
- 1.111,86 zł (minimalne wynagrodzenie za pracę netto) - przy potrąceniach na pokrycie należności innych niż świadczenia alimentacyjne,
- 833,90 zł (75% minimalnego wynagrodzenia netto) - przy potrącaniu zaliczek pieniężnych,
- 1.000,67 zł (90% minimalnego wynagrodzenia netto) - przy potrącaniu kar pieniężnych przewidzianych w art. 108 Kodeksu pracy.
Natomiast przy potrąceniach dobrowolnych, dokonywanych wyłącznie za pisemną zgodą pracownika, kwoty wolne wynoszą:
- 1.111,86 zł - należności na rzecz pracodawcy,
- 889,49 zł (80% minimalnego wynagrodzenia netto) - należności na rzecz innych podmiotów niż pracodawca.
Na podstawie minimalnego wynagrodzenia za pracę ustalane jest także m.in.:
- odszkodowanie za naruszenie zasady równego traktowania (musi wynosić co najmniej wysokość płacy minimalnej),
- odszkodowanie za rozwiązanie przez pracownika umowy o pracę wskutek mobbingu (co najmniej w wysokości minimalnego wynagrodzenia),
- maksymalne świadczenie pieniężne dla osoby odbywającej praktykę absolwencką (dwukrotność płacy minimalnej, czyli w 2012 r. 2 x 1.500 zł = 3.000 zł).
Podstawa prawna:- art. 3 ust. 2 ustawy z 17 lipca 2009 r. o praktykach absolwenckich (Dz.U. nr 127, poz. 1052, ze zm.),
- art. 66 ust. 1 pkt 32, art. 79 ust. 1, art. 81 ust. 8 pkt 10 ustawy z 24 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (tekst jedn.: Dz.U. z 2008 r. nr 164, poz. 1027, ze zm.)
- art. 6, art. 8 ustawy z 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę (Dz.U. nr 200, poz. 1679, ze zm.),
- art. 45 ustawy z 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (tekst jedn.: Dz.U. z 2010 r. nr 77, poz. 512, ze zm.),
- art. 8 ust. 4 ustawy z 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników (Dz.U. nr 90, poz. 844, ze zm.),
- art. 183d, art. 871, art. 91, art. 943 § 4, art. 1518 ustawy z 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (tekst jedn.: Dz.U. z 1998 r. nr 21, poz. 94, ze zm.),
- rozporządzenie Rady Ministrów z 13 września 2011 r. w sprawie wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę w 2012 r. (Dz.U. nr 192, poz. 1141).
