Prawo pracy - Personel od A do Z

Zgodnie z obecnym brzmieniem projektu ustawy, nieobecność pracownika spowodowana powodzią będzie nieobecnością usprawiedliwioną. Pracownik za pierwsze 5 dni takiej nieobecności otrzyma także wynagrodzenie. Jego podstawę będzie stanowiło minimalne wynagrodzenie za pracę. Jeżeli absencja pracownika trwać będzie dłużej niż 5 dni, za pozostały okres pracodawca nie będzie miał obowiązku wypłaty wynagrodzenia.

Ponadto pracodawca będzie mógł powierzyć pracownikowi wykonywanie pracy innego rodzaju niż wynikający z nawiązanego stosunku pracy, jeżeli będzie to konieczne w związku z usuwaniem skutków powodzi u tego pracodawcy. W takim przypadku pracownik będzie zachowywał prawo do dotychczasowego wynagrodzenia, obliczonego według zasad obowiązujących przy obliczaniu wynagrodzenia za czas urlopu wypoczynkowego.

Wielka woda mogła spowodować również straty wynikające ze zniszczenia dokumentów płacowych. Projekt ustawy przewidział również taką sytuację. Pracodawcy i pracownicy, którym powódź zniszczyła dokumenty niezbędne do ustalenia świadczeń z tytułu ubezpieczeń społecznych lub zaopatrzenia emerytalnego, będą mogli je w łatwy sposób odtworzyć.

Zgodnie z projektem, jako dowód istnienia uprawnienia, będą przyjmowane:

• wszelkie dokumenty oraz zeznania świadków pozwalające na udowodnienie okresów zatrudnienia (ubezpieczenia) oraz czasowej niezdolności do pracy z powodu choroby, macierzyństwa lub sprawowania opieki;
• wszelkie dokumenty pozwalające na udowodnienie wysokości ich podstawy wymiaru.

Pracodawcy będą mogli pomóc również swoim pracownikom poprzez wykorzystanie środków z zakładowego funduszu świadczeń socjalnych. Co istotne - pomoc ta będzie mogła być przekazana nie tylko własnym podwładnym, ale także poszkodowanym pracownikom innego pracodawcy.

Projekt ustawy nie precyzuje, jak ewentualnie rozdzielić taką pomoc. Prawdopodobnie trzeba więc przyjąć, że wszyscy poszkodowani pracownicy nie będą mogli otrzymać takiej samej pomocy. Trzeba ją będzie zróżnicować w zależności od potrzeb i sytuacji socjalnej poszczególnych osób.

Kolejnym ułatwieniem dla powodzian ma być możliwość umorzenia w całości lub części pożyczki, którą bezrobotny z zalanych terenów wziął na sfinansowanie kosztów szkolenia w celu umożliwienia podjęcia lub utrzymania zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej.

Pożyczka taka zostanie na wniosek bezrobotnego umorzona w części lub całości wraz z odsetkami, jeżeli na skutek powodzi:

• nastąpiła trwała lub czasowa przeszkoda w funkcjonowaniu instytucji szkoleniowej,
• poszkodowany bezrobotny w okresie od 1 maja do 31 lipca 2010 r. nie mógł podjąć lub ukończyć szkolenia.

Warunkiem jest, aby wniosek poszkodowanego bezrobotnego wpłynął do starostwa do 31 sierpnia 2010 r. W razie śmierci bezrobotnego pożyczka zostanie automatycznie umorzona w drodze decyzji, bez konieczności uzyskania opinii powiatowej rady zatrudnienia.

Zgodnie z obowiązującymi przepisami starosta z Funduszu Pracy może:

• zrefundować podmiotowi prowadzącemu działalność gospodarczą koszty wyposażenia lub doposażenia stanowiska pracy dla skierowanego bezrobotnego,
• przyznać bezrobotnemu jednorazowo środki na podjęcie działalności gospodarczej, w tym na pokrycie kosztów pomocy prawnej, konsultacji i doradztwa, związanych z podjęciem tej działalności.

Jeżeli tak powstałe miejsca pracy zostaną zniszczone wskutek powodzi, przyznane refundacje będą mogły być umorzone w całości lub części wraz z odsetkami.

Natomiast osobom bezrobotnym, którym umorzono środki przyznane na podjęcie działalności gospodarczej, w związku z utratą miejsca pracy wskutek powodzi będzie przysługiwało prawo ponownego złożenia wniosku o przyznanie środków na podjęcie działalności gospodarczej.

W przypadku gdy z powodu powodzi bezrobotny spóźni się z rejestracją w urzędzie pracy, starosta - na wniosek poszkodowanego bezrobotnego - przyzna prawo do świadczenia w wysokości zasiłku dla bezrobotnych, jeżeli opóźnienie w rejestracji było spowodowane powodzią, a bezrobotny spełnia warunki do uzyskania statusu bezrobotnego. Świadczenie to będzie przyznawane za okres poprzedzający dzień zarejestrowania się poszkodowanego w powiatowym urzędzie pracy, przypadający w okresie od 1 maja do 31 lipca 2010 r., nie dłuższy jednak niż 30 dni.

Natomiast poszkodowanym bezrobotnym, którzy w okresie od 1 maja do 31 lipca 2010 r. utracili prawo do zasiłku dla bezrobotnych z powodu upływu okresu jego pobierania, przysługuje od dnia wejścia w życie ustawy prawo do zasiłku dla bezrobotnych przez okres 30 dni w wysokości zasiłku otrzymywanego w ostatnim miesiącu przysługiwania prawa, pod warunkiem że nie nastąpiły okoliczności, które odebrałyby im status bezrobotnego.

A. Pomoc dla bezrobotnych

Pracodawca, który zatrudnia bezrobotnych skierowanych do pracy przez urząd pracy i którego zakład pracy uległ zniszczeniu w związku z powodzią, będzie mógł domagać się zwrotu z Funduszu Pracy wydatków poniesionych na:

• wynagrodzenia,
• nagrody oraz
• składki na ubezpieczenia społeczne.

O możliwości przyznania świadczenia będzie decydował starosta, biorąc pod uwagę zakres i skalę zniszczeń u pracodawcy oraz możliwości utrzymania przez pracodawcę miejsc pracy. Zwrot będzie dokonany przez maksymalnie 12 miesięcy w wysokości nieprzekraczającej iloczynu 2-krotnego minimalnego wynagrodzenia za pracę i liczby zatrudnionych bezrobotnych miesięcznie.

Jeżeli pracodawca nie dotrzyma powyższego warunku, pomoc ulegnie wstrzymaniu od miesiąca, w którym nastąpiło niedotrzymanie warunku, w wysokości stanowiącej iloczyn przyznanej refundacji na jedną osobę i liczby zwolnionych pracowników.

Na podobnie zorganizowaną pomoc mogą liczyć pracodawcy, którzy w wyniku powodzi ograniczyli pracę lub wręcz zamknęli swoje zakłady pracy. W stosunku do pracodawców, którym powódź zniszczyła zakład pracy, starosta będzie mógł (biorąc pod uwagę zakres i skalę zniszczeń oraz możliwości utrzymania przez pracodawcę miejsc pracy) dokonywać ze środków Funduszu Pracy zwrotu, przez okres do 12 miesięcy, poniesionych przez pracodawcę kosztów na:

• wynagrodzenia,
• nagrody oraz
• składki na ubezpieczenia społeczne

zatrudnianych pracowników.

Wysokość takiej pomocy nie będzie mogła przekraczać iloczynu 2-krotnego minimalnego wynagrodzenia za pracę i liczby zatrudnionych pracowników, pod warunkiem że pracodawca nie zmniejszy w tym okresie liczby zatrudnionych pracowników w stosunku do stanu na dzień podpisania umowy o refundację - jednak nie dłużej niż do 31 grudnia 2011 r.

Pracodawca będzie mógł też liczyć na nieoprocentowaną pożyczkę z Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych, jeżeli na skutek powodzi przejściowo zaprzestanie prowadzenia swojej działalności lub ograniczy jej prowadzenie, a co za tym idzie nie będzie miał środków na wypłatę pracownikom wynagrodzenia przysługującego za:

• czas usprawiedliwionej nieobecności w pracy w związku z powodzią,
• czas niewykonywania pracy, jeśli pracownik był gotów do jej wykonywania, a doznał przeszkód z przyczyn dotyczących pracodawcy, które zostały bezpośrednio spowodowane powodzią,
• wykonaną pracę, polegającą na ochronie zakładu pracy przed powodzią lub na usuwaniu skutków powodzi, mającą na celu utrzymanie lub przywrócenie prowadzenia przez pracodawcę działalności gospodarczej.

Aby otrzymać nieoprocentowaną pożyczkę z Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych, pracodawca będzie musiał złożyć kierownikowi właściwego Biura Terenowego FGŚP odpowiedni wniosek, który powinien zawierać:

• oświadczenie o braku własnych środków na wypłatę wynagrodzenia,
• określenie okresu, za który miałoby przysługiwać wynagrodzenie, podlegające zaspokojeniu z Funduszu oraz
• kwoty tego wynagrodzenia.

Do wniosku trzeba będzie również dołączyć wykaz pracowników, których wynagrodzenie ma być zaspokojone dzięki pożyczce.